Bekend in het Verleden

Vlak voor Kerstmis vroeg ik op Twitter verse ideeën voor een project rond historische figuren.
We gebruiken op school de methode Mundo voor wereldoriëntatie, en in het volgende thema maken de kinderen kennis met een 30-tal BV's - geen Bekende Vlamingen, maar wel personages Bekend in het Verleden. Dat zijn er best veel, en niet altijd even eenvoudig uit elkaar te houden. We zochten dus naar een actieve werkvorm waarbij de leerstof zou blijven 'plakken'.
Maar ik kwam zelf niet verder dan één of andere identiteitskaart maken, en hoewel geschiedenis echt mijn ding is, bleef alle inspiratie uit. Door @krispetitjean werd mijn aandacht gevestigd op Morfo, een app die ik al lang geleden geïnstalleerd had, maar een beetje in de vergetelheid van het 6de leerjaar was terecht gekomen. En dat was net wat ik zocht.

Via de Morfo app kan je afbeeldingen van mensen laten 'spreken'. Op die manier komen personages als het ware tot leven, ideaal dus om onze BV's van onder het stof te halen.

De kinderen krijgen via loting per 2 een personage toebedeeld en werken daarna volgens een stappenplan. Die 'stappen' worden gezet in de klas tijdens het zelfstandige werk, maar ook thuis kan er informatie opgezocht worden.



In stap 1 en 2 gaan de kinderen op zoek naar informatie over hun BV. Hierbij gebruiken ze het BV-paspoort, dat ze zo volledig mogelijk, maar kernachtig proberen aan te vullen. Het bronnenboek van de methode is de belangrijkste bron van informatie, maar ook op het internet kunnen ze rondsnuffelen.



Bij stap 3 scheppen de kinderen orde in de chaos van gegevens. Met de belangrijkste informatie in het achterhoofd schrijven ze een tekst uit, waarbij de historische figuur zichzelf voorstelt.



Tenslotte gaan de kinderen in stap 4 op zoek naar een foto, schilderij of beeldhouwwerk. De app werkt het best bij afbeeldingen waarbij het hoofd zo frontaal mogelijk staat. Dat is soms een beetje zoeken. We willen bovendien ook absoluut Lucy horen spreken, en dus moeten de kinderen op zoek naar een oplossing.

Als de foto bewaard is op de iPad, kan in stap 5 de app geopend worden. De kinderen bewerken de foto zo nauwkeurig mogelijk, spreken hun tekst in en slaan de video op. Jammer dat de geluidsopname maar 30 seconden mag duren, maar misschien hoeft het ook niet langer.
De video's kunnen zonder problemen gemaild en gedeeld worden. En dat zijn we dan ook binnenkort van plan. Wordt vervolgd.

Klusjes

Het nieuwe schooljaar komt steeds dichterbij.
Een paar weken op voorhand begint het toch al wel te kriebelen. Stilaan begin ik aan mijn lijstje: yurls klaarmaken, blog aanpassen, naamkaartjes in orde brengen, planten kopen, werkboeken uitzoeken, lessen maken, nieuwe handleidingen bekijken....
Hoe meer ik kan afvinken, hoe dichter de eerste schooldag komt.

Ook de grote klusjeslijst voor in de klas is gemaakt. Bij ons krijgen de kinderen om beurt klusjes. Soms moeten ze een weekje boeken uitdelen en ophalen. Dat zijn de helpers. De boekbeesten zorgen voor onze boekenwinkel. En de mediamaatjes zorgen samen met mij voor wat actie op de Twitter en op Groeigras.

Al die taakjes verzamelen we op deze grote klusjeslijst. Met een wasknijper duid ik rechts aan wie de helpers van de week zijn. De taakomschrijving van de mediamaatjes en de boekbeesten moet nog aan de kinderen verduidelijkt worden. Dat is dus voor later.

Boeklancering

Spannende dag vandaag... De boeklancering van "Sociale media op de basisschool" op De Verdieping van Kennisnet in Zoetermeer. Een hele trip vanuit België, maar zoooo de moeite waard!

Heel wat Twitteraars 'in levende lijve' :-) en allemaal zo lief en enthousiast. Mensen die ik bewonder en inspirerend vind, blijken dus ook gewoon écht vakmensen, die anderen mee op ict-sleeptouw willen nemen.

Het boek is prachtig. En dat zeg ik niet alleen omdat ik erin sta. De lay-out, de foto's, de tekeningen, maar vooral natuurlijk de inhoud. Mooie verhalen van professionelen - mensen die het dus echt doén in de praktijk - die willen laten zien hoe goed je sociale media kan inzetten in de klas. Kleine, laagdrempelige ideeën, maar ook grote en uitdagende projecten. Je kan kiezen.

En als kers op de taart mogen de 21 mensen  uit het boek zich vanaf vandaag ook 'onderwijziger' noemen. Een hele mooie eretitel, waar ook ik erg blij mee ben.

Ik stapte dus helemaal blij buiten bij Kennisnet vanavond.
En ze mogen me AL-TIJD bellen hoor, als ze nog eens iemand nodig hebben...!

Twitter

Meer leerkrachten op Twitter!
En als je niet goed weet hoe het moet, bekijk dan dit héle duidelijke filmpje...

Ook met onze klas werken we soms op Twitter. Lees dit artikel en volg ons!

PS: Een kleine bio toevoegen aan je twitterprofiel is echt een must. Geen bio, geen volgers, denk ik.

Twitter in de klas, de afterparty

Wat hebben de kinderen en ik nu geleerd van die twee weken getwitter? Ik vroeg het even aan hen…

- We mogen nergens zomaar op klikken. (Q.)
- We leren hoe Twitter werkt. (R.)
- Soms is het moeilijk om maar 140 tekens te gebruiken. (R.)
- Soms wil ik zoveel zeggen, en dan gaat dat niet meer, en dan moet ik weer nadenken. (I.)
- We leren sneller typen. (I.)
- We leren dat iedereen dat kan lezen en dat we niemand mogen uitschelden of lelijke woorden gebruiken. (I.)
- We moeten iets kort uitleggen wat we aan het doen zijn. (R.)
- We leren over afkortingen, zoals bv, dat is bijvoorbeeld. (J.)

Ons Twitteravontuur is eigenlijk een ‘omgekeerd’ verhaal geworden. ‘Ik wil Twitter uitproberen in de klas’ was het startidee. Daarna ben ik op zoek gegaan naar inhouden waarbij we Twitter zouden kunnen toepassen. Tenslotte, doorheen het hele proces – leren door ervaren – probeer ik uit te vissen welke doelen ik bereik door te twitteren in de klas. Helemaal omgekeerd dus.
Nu het project, een groepswerk volgens de clim-methode, afgerond is, kunnen de kinderen en ik dus wel vrij goed verwoorden wat we geleerd hebben van/door het tweeten.
Maar wat zeggen de eindtermen?

Ik nam een duik in de uitgangspunten en eindtermen Nederlands, deelleerplan schrijven. Het leerplan legt in de uitgangspunten veel nadruk op taalvaardigheden die nodig zijn voor het gewone leven. De onderwerpen moeten gekozen worden uit de leefwereld van de kinderen. Het accent ligt op communicatie, taal ‘doen’. Kinderen moeten aan het einde van het basisonderwijs ook strategieën kunnen inzetten bij taaltaken, zoals het onderscheiden van hoofd- en bijzaken. Tijdens taalbeschouwing moeten kinderen leren reflecteren over taal, op hun niveau, in voor hen relevante taalgebruikssituaties. Het ontwikkelen van attitudes neemt ook een belangrijke plaats in in het leerplan: zin hebben in lezen, een eigen mening formuleren, luisterbereidheid tonen.

De leerlingen kunnen (verwerkingsniveau = kopiëren)
4.1 overzichten, aantekeningen, mededelingen op- en overschrijven.
De leerlingen kunnen (verwerkingsniveau = beschrijven)  
4.2 een oproep, een uitnodiging, een instructie richten aan leeftijdgenoten.
De leerlingen kunnen (verwerkingsniveau = structureren)  
4.3 een brief schrijven aan een bekende om een persoonlijke boodschap of belevenis over te brengen.
4.4 voor een gekend persoon een verslag schrijven van een verhaal, een gebeurtenis, een informatieve tekst. 
4.5 een formulier invullen met informatie over henzelf.
4.6 schriftelijk antwoorden op vragen over verwerkte inhouden. 
4.7De leerlingen kunnen voor het realiseren van bovenstaande eindtermen bovendien hun teksten verzorgen rekening houdende met handschrift en lay-out, spellingsafspraken en -regels toepassen in verband met het schrijven van woorden met vast woordbeeld: klankzuivere woorden, hoogfrequente niet klankzuivere woorden, woorden met veranderlijk woordbeeld (regelwoorden): werkwoorden, klinker in open/gesloten lettergreep, verdubbeling medeklinker, niet-klankzuivere eindletter, hoofdletters, interpunctietekens . , ? ! :
4.8*De leerlingen ontwikkelen bij het realiseren van de eindtermen voor spreken, luisteren, lezen en schrijven de volgende attitudes:
- spreek-, luister-, lees- en schrijfbereidheid
- plezier in luisteren, spreken, lezen en schrijven
- bereidheid tot nadenken over het eigen luister-, spreek-, lees en schrijfgedrag
- bereidheid tot het naleven van luister-, spreek-, lees- en schrijfconventies
- weerbaarheid 
5 De leerlingen kunnen vaardigheden/strategieën in verband met luisteren, spreken, lezen en schrijven aanwenden die nodig zijn om de respectievelijke eindtermen te realiseren. Zij houden daarbij onder meer rekening met de totale luister-, spreek-, lees- en schrijfsituatie, de tekstsoort, het verwerkingsniveau zoals die aangegeven zijn in de desbetreffende eindterm.
(http://www.ond.vlaanderen.be/curriculum/basisonderwijs/lager-onderwijs/leergebieden/nederlands/eindtermen.htm)

Het gebruik van Twitter in de klas lokte weinig reacties van derden uit. Zou het komen doordat nog niet veel mensen Twitter kennen/appreciëren? Ik weet het niet. Ik hoorde wel hier en daar 'dat ze er nog veel te jong voor zijn'. Tja, Twitter is niet echt iets van de leefwereld van de kinderen, zoals in de eindtermen staat. Die ouder heeft dus ergens wel gelijk. Onze 8- en 9-jarigen hebben Twitter niet nodig in hun gewone leven.

Maar zijn er dan geen vaardigheden uit het leerplan die de kinderen leren door het tweeten, die ze wél kunnen gebruiken volgens de eindtermen? Het gebruik van social media is in elk geval taal 'doen', communiceren, met ouders, met elkaar, en ook een beetje met mensen die we niet kennen. Spannend! Een belangrijke strategie bij het schrijven - ook een stukje vervat in de leergebiedoverschrijdende eindtermen rond leren leren - is het onderscheiden van hoofd- en bijzaken. Hoe moeilijk dat is, werd heel erg duidelijk tijdens ons project. Onze kinderen werden gedwongen hun opdracht of besluit samen te vatten in 140 tekens. "Oei, juf, ik heb nog maar 25 tekens en ik wil nog zoveel zeggen!" Wat is écht belangrijk in jouw boodschap? Hoe kan je de zin korter maken, zonder dat er info verloren gaat? Kan je misschien afkortingen gebruiken? Kennen wij al afkortingen? "Ja, van de televisie! Dat programma: W817!!!" En daar vertrok een les taalbeschouwing: reflecteren over taal en afkortingen.
Kinderen moeten natuurlijk ook leren om zo correct mogelijk te spellen tijdens het schrijven. Dat kan zeker bij grotere kinderen een aandachtspunt zijn bij het tweeten. In onze klas probeerden we vooral nog te letten op een goede zinsbouw, hoofdletters en leestekens, met wisselend resultaat, dat geef ik toe. Hier is nog werk aan de winkel!

Dus... Twitter zit niet in de belevingswereld van de kinderen, dat klopt. Maar voor hoelang nog? Voor het verwerven van een aantal eindtermen Nederlands (zelfs van leren leren) kan Twitter zeker een mooie bijdrage leveren.

Maar we werken tijdens het twitteren niet alleen aan eindtermen van Nederlands. Ook de eindtermen ict voor het basisonderwijs diepte ik even op.

De leerlingen
1 hebben een positieve houding tegenover ict en zijn bereid ict te gebruiken om hen te ondersteunen bij het leren.
2 gebruiken ict op een veilige, verantwoorde en doelmatige manier.
3 kunnen zelfstandig oefenen in een door ict ondersteunde leeromgeving.
4 kunnen zelfstandig leren in een door ict ondersteunde leeromgeving.
5 kunnen ict gebruiken om eigen ideeën creatief vorm te geven.
6 kunnen met behulp van ict voor hen bestemde digitale informatie opzoeken, verwerken en bewaren.
7 kunnen ict gebruiken bij het voorstellen van informatie aan anderen.  
8 kunnen ict gebruiken om op een veilige, verantwoorde en doelmatige manier te communiceren. 
(http://www.ond.vlaanderen.be/curriculum/basisonderwijs/lager-onderwijs/leergebiedoverschrijdend/ict/eindtermen.htm)

De kinderen vonden het twitteren in elk geval een spannende ontdekking. Zij houden er zeker een positief gevoel aan over, al zag ik wel dat de kinderen na het project 'twittermoe' waren. Ook zij stelden zich een beetje de vraag waarvoor dat tweeten nu precies goed was, denk ik. Misschien zijn de kinderen toch een beetje jong? 
Eindterm 2 is in onze klas al maanden een 'hot item'. Door te werken met de klasblog praten we veel over veiligheid op het internet.
Onze kinderen kregen tijdens het project als opdracht om zelf uit te maken welke info belangrijk is om te verwerken en te delen op Twitter (ET6).
Twitter bleek ook een prima instrument te zijn om informatie aan anderen voor te stellen. Na het groepswerk kon elke groep aan de hand van zijn tweets vertellen aan de anderen waar ze precies mee bezig geweest waren (ET7). Samen evalueren, vragen stellen, tips geven, met de timeline op het Smartboard. Het bleek prima te werken.
Volgens ET8 moeten kinderen leren omgaan met afspraken en regels die gelden in ict-communicatie. Ook hierin hebben onze kinderen, dankzij de klasblog Groeigras, al een hele weg afgelegd. Maar ook Twitter kan hierin zijn plaats vinden, net zoals, in een later stadium, Facebook. 
Het bestaat, en kinderen kunnen er maar beter op tijd wijs mee leren omgaan.

Het carnavalfeestje, georganiseerd en getweet door de kinderen, komt er vrijdag aan. Dit artikel was dus mijn persoonlijke afterparty. De ervaringen, de reacties en de eindtermen moeten nog wat bezinken. Ik ben geneigd om Twitter als een verrijking te zien binnen de klas, een extra manier om te werken aan enkele eindtermen, aan mediawijsheid. Maar Twitter mag niet het doel zijn, zoals dat bij mij - autch! - deze eerste keer wél het geval was. 
Hoewel er dus pro's en contra's zijn, zie ik vooral mogelijkheden. Voor de zekerheid... moet ik misschien gewoon nog eens twitteren met de klas:-) ?
Wordt vervolgd, zeker weten!

Experitweet

Na drie dagen - drie korte twittersessies - even evalueren...

Ik maakte dus een klasaccount aan voor heel onze klas. Voor het groepswerk zette ik deze account open op de drie klascomputers achteraan.
Na een beknopte uitleg over Twitter gingen de kinderen aan het werk met hun project. De verslaggever kreeg de opdracht om ook even het besluit van hun opdracht te tweeten.

Heel wat dingen gingen nog moeizaam. Er was erg weinig plaats aan de klascomputers, en iedereen wilde toch graag even meekijken hoe het moest. Daardoor was het soms drummen in de computerhoek. Bovendien bleek één computer toch wel héééél traag te zijn.
Vandaag wist iedereen hoe het moest en kwamen de verslaggevers wat meer gespreid tijdens het groepswerk, dus dat praktische probleem - buiten die trage computer dan - was opgelost.
Voor onze 8- en 9-jarigen bleek het maken van een mooie zin met maar 140 tekens een moeilijke opdracht. Vandaag ging het al wat beter, nadat ik per groepje mee ging nadenken over een goed besluit dat kon getweet worden.
In de tweets staan ook veel spellingfouten. De kinderen weten dat ze erop moeten letten, maar ze zijn natuurlijk ook nog in een leerproces. Sommige spellingregels kennen ze gewoon nog niet. Ik vind dit ook niet echt een prioriteit. We blijven eraan werken, maar maken er geen aandachtspunt van.

De kinderen vinden Twitteren bijzonder spannend. Ze zijn erg nieuwsgierig en gemotiveerd om te gaan tweeten. Een 'tweet' vinden ze ook een sù-per-grappig woord. "Haha... juf! Een TWIET! Hihihi!!!"
Ik vroeg me vorig weekend af of Twitter in de klas wel zinvol is. Ik ben er nog steeds niet uit. De kerngedachte van een opdracht samenvatten in 140 tekens vind ik wél erg zinvol. Wat hebben we net geleerd/gedaan? Wat moeten we onthouden? Hoe kan ik heel kort schrijven aan anderen waar we net 20 minuten over gediscussieerd hebben?
Ook als plenum of reflectie na de les zijn de tweets erg handig. We bekijken op het Smartboard de timeline. Wie heeft wat gedaan? Wat heeft elke groep geleerd? Wie wil reageren? Zijn er vragen van anderen?

Ik hou het dus nog even vol de komende dagen. Ik vraag me ook heel erg af of onze tweets wel interessant/betekenisvol/verhelderend zijn voor de buitenwereld...:-)
Reageren mag dus altijd. Tot de volgende TWIET!

Wij worden tweeps

Ja, ik twitter.
Het is moeilijk om aan niet-twitteraars uit te leggen wat precies de waarde is van Twitter. Ik tweet zelf over de berichten van onze klasblog Groeigras en van deze edublog. Ik volg mensen uit het onderwijs. Zo kom ik veel interessante berichten, artikels en websites tegen, die ik dan goed bewaar, in Evernote of op mijn persoonlijke yurls. Ik vind dat ik er wel wat 'wijzer' van word.
Terwijl ik op Facebook heel veel dingen lees die ik niet hoef te weten of wil weten, kan ik op Twitter heel gericht mensen volgen, net omdat ik vind dat ze interessante tweets plaatsen. Kort, bondig, 140 tekens, niet teveel blabla.

Omdat ik experimenteren met sociale media in de klas spannend vind, probeer ik momenteel ook Twitter uit in de klas. Ik ben er nog niet uit of het wel zinvol is voor kinderen van 8 of 9 jaar. Dat hoop ik al doende te ontdekken. Er zullen vast wel voor- én nadelen zijn aan twitteren met de klas.
Ik was vooral benieuwd naar hoe de kinderen en ik dit praktisch zouden aanpakken. Ik heb een account voor onze klas aangemaakt, https://twitter.com/klasjufhilde. Tijdens ons huidige project, het organiseren van een feestje volgens de CLIM-methode, brengen de kinderen ook verslag uit via Twitter. We worden dus allemaal tweeps*!

Omdat ik vermoed dat niet veel ouders op Twitter zullen zitten - helaas zelfs niet veel Vlaamse onderwijsmensen - heb ik er ook voor gezorgd dat onze tweets te lezen zijn op de klasblog.
Ik ben benieuwd hoe dit experiment verder gaat!

* Twitter + peeps = mensen die twitteren :-)
Nog meer twitterinspiratie bij @lindahumme en @vanjanssens.