*blogstilte*

via @thebandb

Les verbes

Het A-boek is uit, we beginnen aan het tweede deel van Quartier Etoile. En dus moeten er ook nieuwe werkwoorden geoefend worden. Hieronder kan je de tweede werkwoordenbundel downloaden.

iPads in onze klas, januari

Een nieuw jaar, nieuwe voornemens.
Het eerste schooljaar met de nieuwe iPads is al bijna op de helft. Dit jaar beschouwen we echt als een 'experimenteerjaar'. Geen vooropgestelde plannen waar we de iPads kunnen inzetten in de klas, maar al doende ontdekken waar ze in ons 6de leerjaar een verrijking kunnen zijn.
Dat is ook ons voornemen voor 2014.

Net voor de kerstvakantie werden de iPads nog ingezet in een tafelcircuit. De klas werd verdeeld in kleine groepjes. Elke groep werkte aan een opdracht rond maal- en deeltafels: tempotafels (tegen de tijd), een oefening op het Smartboard, Malle Getallen, tegen elkaar met speelkaarten en tafels oefenen op de iPad. Tafelapps die ook nog leuk zijn voor onze groten van het 6de: Tap Times Tables, Meteor Math, Tafelkluis. Na 10 minuutjes werd er doorgeschoven, tot iedereen klaar was met de 5 activiteiten. Een heel intensief uurtje tafels, maar toch heel afwisselend.

In januari bezochten we met de kinderen het doecentrum Technopolis, waar ze konden experimenteren met wetenschap en technologie om zo hun talenten beter te leren kennen. In de voormiddag hadden we nog 1,5 uurtje te vullen en daarom beslisten we de stad Mechelen in te trekken voor een korte stadswandeling. Via een lieve collega hadden we op voorhand de 7CQ wandelingen bekeken en besteld. Via deze website ontvang je, tegen betaling, een PDF met een wandelzoektocht. Die installeerden we voor vertrek op de iPads. De kinderen werden in de stad verdeeld in kleine groepjes. Samen gingen ze op zoek naar foto's, losten ze vragen op en zochten ze uit hoe we verder moesten stappen.
De kinderen vonden het fijner dan een 'gewone' stadswandeling. We vonden het zelf wel erg spannend om in een drukke stad zo open en bloot met iPads rond te lopen...

In de klas heerste deze maand ook een ware 'DragonBox-hype'. DragonBox Algebra 5+ is een app waarmee je spelenderwijs algebra leert. En wat is dit spel leuk zeg... En uitdagend. En zelfs een beetje verslavend! Ondertussen heeft iedereen in onze klas - ook de kinderen die niet graag of goed rekenen - een eigen avatar en zijn de eerste hoofdstukken al uitgespeeld.
Een aanrader!



PS: Over DragonBox schreef ik voor Juf Jannie een korte review.

Flip de klas @Plantyn

De afgelopen maanden mocht ik uitgeverij Plantyn een kléin beetje beter leren kennen, door de invoering van een nieuwe taalmethode bij ons op school, De Taalbende, en door een samenwerking op ict-vlak. Ik was onder de indruk van de zin voor onderwijsvernieuwing van de uitgeverij. Een frisse nieuwe kijk op taalonderwijs door spannende Taalbendeavonturen. Mee met het digitale tijdperk door het online oefenplatform Ambrasoft en het gebruik van Augmented Reality bij de Nieuwe Wereldatlas. En dat alles met een grote bezorgdheid naar leerkrachten en leerlingen toe.

En nu gaat de uitgeverij ook flippen.

Samen met Plantyn maakte ik flipfilmpjes, gebaseerd op de wiskundemethode 'Zo gezegd, zo gerekend' voor het 6de leerjaar, in het kader van 'Flipping the classroom'.
Elk filmpje is vrij kort en opgebouwd volgens dezelfde structuur. Na de aanbreng van het onderwerp, worden enkele kernvragen geformuleerd waarop de leerlingen antwoord zullen krijgen tijdens het bekijken van het filmpje. Daarna wordt de leerstof stap voor stap aangebracht en vaak ook verduidelijkt met een uitgewerkt voorbeeld. Tenslotte krijgen de leerlingen enkele tips, waardoor ze de leerstof beter kunnen onthouden en toepassen.



De meeste filmpjes kunnen prima gebruikt worden volgens het principe van FTC. Hierbij krijgen de leerlingen 's avonds de opdracht een wiskundevideo te bekijken. Daardoor is er de volgende dag in de rekenles, na een korte opfrissing, meer tijd voor interactie, inoefening en remediëring. Leerstof waarbij materiaal moet gehanteerd worden of waarbij de opbouw van een redenering belangrijk is - zoals de oppervlakteformule van een cirkel - kan je naar mijn ervaring beter klassikaal aanbrengen.

Tempo- en niveauverschillen tussen leerlingen kan je ook opvangen met de filmpjes. Sterke leerlingen hebben vaak niet de hele lange uitleg van de juf nodig. Ze beginnen de wiskundeles met het bekijken van de leerstof. Na die beknopte uitleg kunnen ze vaak zonder hulp verder met de oefeningen, terwijl de rest van de klas een gewone of verlengde instructie krijgt. 

Maar de filmpjes kunnen nog op heel wat andere manieren ingezet worden. Tijdens het individueel oefenen of het zelfstandige werk kunnen leerlingen zelf kiezen om nog eens een video te bekijken, als herhaling of extra ondersteuning. En bij het huiswerk of bij de voorbereiding op een toets is het fijn - ook voor ouders - om zo thuis de leerstof nog eens uitgelegd te krijgen.

De nood aan filmpjes is ontstaan in  mijn eigen klaspraktijk. De zoektocht naar manieren, hulpmiddelen om leerlingen zo goed mogelijk te helpen op hun eigen niveau, hun eigen tempo en naar hun eigen behoeften bracht me onder andere bij FTC.
De leerstof wordt uitgelegd zoals in mijn eigen klas. De tips aan het einde van de filmpjes zijn gegroeid vanuit de valkuilen waar mijn collega's en ik de leerlingen jaar na jaar in zagen tuimelen.
De flipfilmpjes op het YouTubekanaal van Plantyn kunnen makkelijk gebruikt worden op pc of iPad in de klas, en geïntegreerd in blog of yurls.

Flipping the classroom is zeker geen pasklare oplossing voor rekenproblemen in de klas. Het is belangrijk te onthouden dat de leerkracht de motor van het leren blijft, en dat de filmpjes een middel zijn, en geen doel.
Maar als je ze juist inzet, wegen de voordelen enorm op tegen eventuele nadelen: het werkt motiverend, zeker voor sterke leerlingen, er is meer tijd voor differentiatie en herhaling en de filmpjes kunnen een brug zijn tussen school en thuis. Ik ben in elk geval enthousiast!

Extra leesvoer:
- Klasse - februari 2013: Flipping the classroom zet de klas op zijn kop.
- Kennisnet: Flipping the Classroom

iPads in onze klas, december

December was een hélé drukke maand in de klas, dus van iPadden is niet zo veel in huis gekomen. Toetsen, uitstapjes, Sint en Kerstmis vieren... We hadden daar onze handen vol mee.

Zelfs de klasblog leek onder de drukte te lijden, daarom probeerden we toch iets kleins op de iPad, en publiceerden dat daarna op Groeigras. Tijdens de laatste week voor de vakantie werden elke ochtend twee kinderen aangesteld als fotografen van de dag. Met de camera van de iPad namen ze doorheen de dag foto's van leuke klasmomenten: het knutselen, de nieuwjaarsbrieven, het tafelcircuit, ons kerstfeestje, de gezelschapsspelletjes... Met PicCollage maakten ze met de mooiste foto's een kleine kerstcollage. Via een Dropbox-omweg belandde de collage 's avonds ook op de klasblog. Twee vliegen in één klap dus.

En aan het begin van 2014 wens ik iedereen die hier langskomt natuurlijk een boeiend en inspirerend jaar toe. De beste wensen!

Les verbes

Werkwoorden vervoegen in het Frans blijft moeilijk, voelen we in de klas. Alleen door regelmatig te herhalen - de regelmatige en de onregelmatige, de oude en de nieuwe werkwoorden, en liefst ook alles door elkaar - lukt het wel.
Daarom maakten we bij de methode Quartier Etoile 6 van uitgeverij Pelckmans, naast de woordenlijsten, ook een bundel om werkwoorden te oefenen. De nieuwe werkwoorden van elke Planète worden eerst ingeoefend. Daarna volgen herhalingsoefeningen met alle reeds gekende werkwoorden. Voor de snelle leerlingen staan er ook enkele zinnetjes bij die vertaald kunnen worden. Achteraan kunnen de kinderen hun vorderingen noteren in een grafiek.
Je vindt hieronder de oefeningen van de eerste 5 Planètes.

iPads in onze klas, november

Deze maand keken we over de grenzen van ons land en onze buurlanden heen en ontdekten we Europa. Door zelf op zoek te gaan naar informatie in boeken, werkboekje en online, o.a. via Wikipanion, leerden de kinderen de 28 EU-lidstaten beter kennen.
Een prima app om de EU-landen en -hoofdsteden in te oefenen is Topo Europa. Eerst worden de landen en hoofdsteden nog eens herhaald, dan kan er geoefend worden.
Daarna mochten de kinderen per twee een lidstaat aan de anderen voorstellen. Om hun informatie goed te kunnen delen, verzamelden ze foto's en sleutelwoorden in een PowerPoint. Een klein aantal kinderen was nog niet zo vertrouwd met PP. Zij werkten met een vriendje aan de gewone pc of laptop. Wie al wel een vlotte powerpointer was, kon KeyNote uitproberen. Opnieuw een heel gebruiksvriendelijke app, die heel intuïtief werkt. Als je een beetje uitprobeert, vind je eigenlijk alles wat je nodig hebt. De presentatie in KeyNote kan daarna in Dropbox opgeslagen worden als PowerPoint. Zo konden alle presentaties gewoon op het Smartboard getoond worden. Alleen jammer dat er heel wat lettertypes en animaties verloren gingen bij het omzetten van KeyNote naar PP.
Toch eens pleiten voor Apple TV binnenkort...

Ook bij de wiskundelessen werd de iPad deze maand ingezet. Bij de les over vlakverdeling pasten de kinderen de uitleg toe in Tesselations. Met deze app kan je - in de stijl van Escher - meteen zien hoe vlakverdeling werkt en iets uitproberen.

En na de les over bouwsels waren de kinderen toe aan een spelletje. Bij Cubic Block moet je zo snel mogelijk een bouwsel namaken.

De Taalbende 6A

Sinds vorig jaar werken we op onze school met de taalmethode 'De Taalbende', van uitgeverij Plantyn. Er hoort natuurlijk ook een aansluitende spellingmethode bij.
Hierin oefenen de kinderen regelmatig volgens het BLOON-principe. Voor onze grote kinderen van het 6de leerjaar hebben we de woordenlijsten online gezet op bloon.nl. Wie met de methode werkt en de lijsten graag kopieert, mag gerust een seintje geven.
Maar we merkten dat het voor de leerlingen ook zinvol is om de woorden op papier aan te bieden, gerubriceerd volgens schrijfmoeilijkheid. Daarom maakten we deze lijstjes voor de eerste 5 thema's.

iPads in onze klas, oktober

In september wilden we de nagelnieuwe iPads vooral leren kennen. Door te spelen met enkele eenvoudige apps leerden de kinderen de knoppen en handelingen kennen. Ze maakten ook kennis met enkele apps - Wikipanion, Layar - die we hopelijk dit jaar nog veel zullen gaan gebruiken.

Oktober stond vooral in het teken van fantaseren en creëren. Op de één of andere manier werkt onze taalmethode De Taalbende het gebruik van de iPad in de hand. Deze keer bracht het thema 'Brollywood' ons op ideeën. In de lessen staat alles wat met film te maken heeft centraal: filmtaal, genres, oude filmfragmenten, hoe een film gemaakt wordt...
Aan de hand van hun favoriete Playmobilpoppetjes, een werkblad en de app Comic Life werkten de kinderen een scenario uit. Daarbij moesten ze goed nadenken over decor, attributen, sfeer, plot.

De kinderen zijn er best een tijdje zoet mee geweest. De klas was een chaos van achtergronden, knutselwerkjes, Playmobilgerief en drukke kinderen. Maar ze waren erg enthousiast, hebben goed samengewerkt en overlegd, en de resultaten mogen er ook best zijn. Via de blog of de yurlspagina kunnen ze, samen met de ouders, nog nagenieten van elkaars werk. 

Naast het creëren werd de iPad deze maand ook intens gebruikt om werkwoorden te trainen. De app Bru-Taal ziet er mooi uit en bouwt de oefeningen goed op. De kinderen vinden het fijn om tussendoor of tijdens het zelfstandige werk werkwoorden te herhalen. Je kan er trouwens ook synoniemen, tegenstellingen, meervouden oefenen.

Voor de kinderen die wat uitdaging nodig hebben, installeerden we Cifrix, een spannend rekenspel waarbij zo snel mogelijk een getal moet worden gevormd door op te tellen, af te trekken, te vermenigvuldigen of te delen.

Een mooie afbeelding op je klasblog...

... maakt de boel meteen een stuk aantrekkelijker. Een grappige verjaardagskaart, een leuke cartoon, een klein fotootje, geplukt van het net... Veel leerkrachten doen het, weinige weten blijkbaar dat het helemaal niet mag.

Foto's en afbeeldingen (maar ook muziek of teksten) zijn vaak auteursrechtelijk beschermd. Dat betekent dat je ze niet zomaar mag gebruiken zonder toestemming van de eigenaar. Toch gebeurt het erg vaak, en ook onze kinderen denken dat plaatjes op Google van iedereen zijn en door iedereen mogen gebruikt worden.
De wet op de auteursrechten is best ingewikkeld, maar op de website van KlasCement vind je een hele begrijpelijke uitleg. Ook dit filmpje van @SaskiaBeeldman kan helpen.



Wil je toch graag afbeeldingen gebruiken, surf dan naar de site van KC. Daar vind je een lijst met websites waar je wel gratis materiaal kan vinden, dat je mits bronvermelding vrij mag gebruiken.

86 creatieve apps en sites

In het voorjaar vroeg ik me nog af of er snel een vervolg zou komen op '104 leerzame apps en sites', voor kinderen van 2 tot 8 jaar, een uitgave van Kennisnet en Mijn Kind Online. En vandaag is het al zover.

In '86 creatieve apps en sites' worden de leukste, origineelste, uitdagendste, creatiefste apps besproken voor kinderen van 7 tot 12 jaar. Laat dat nu net mijn doelgroep hier thuis én op school zijn.

De brochure kan weer gedownload worden. Bij het diagonaal doorlezen zie ik héél wat bekende apps voorbijkomen, maar ik merk dat ik ook weer heel wat nieuwe apps tegenkom.
Straks even uitproberen...

Het nieuwe KlasCement

Twee op drie.
In een team van 30 leerkrachten zijn er dat wel 20.
Twee op drie leerkrachten is - zo blijkt - geen lid van KlasCement.

Ik ging ervan uit dat ie-de-réén KlasCement kent en gebruikt, om ideeën te delen of te halen. Maar op het overigens zeer fijne verjaardagsfeestje van KlasCement bleek dat zowat 60 000 leerkrachten een KC-account hebben. Dat is maar 1/3 van de hele Vlaamse onderwijsbevolking.
Ik vind dat te weinig. En jammer ook, want op KlasCement, daar vind je écht wel wat.

Een hele tijd geleden brak ik al eens een lans voor dit waardevolle leermiddelennetwerk. Dit jaar bestaat KlasCement 15 jaar. En als cadeau aan alle leerkrachten werd de site nog gebruiksvriendelijker gemaakt.
Geen excuses meer dus, maak een account aan bij KlasCement en grasduin in het lesmateriaal, de apps, de artikels, de interactieve oefeningen, de educatieve video's en nog zoveel meer. En om het je helemaal gemakkelijk te maken, zorgde KlasCement zelf voor een rondleiding.



Nog eventjes een woordje van dank. Ik was erbij op 18 oktober, op dat verjaardagsfeest in het Ministerie van Onderwijs en Vorming. Omdat KC ook zijn leden in de bloemetjes wilde zetten, kregen 20 onder hen heel wat complimenten én een prachtige Prowise tablet cadeau.
Dankjewel KlasCement en Prowise!

Apps en iPads

Gisteren hadden we bij ons op school een pedagogische studiedag. Eén van de sessies gaf ik zelf en ging over de implementatie van iPads op onze school. De presentatie is niet zo erg uitgebreid, maar door er veel bij te vertellen en uiteindelijk ook met de collega's aan de slag te gaan, duurde de sessie toch wel eventjes.
Hieronder kan je de Prezi - voor wat 'ie waard is - bekijken.

iPads in onze klas, september

Deze eerste maand van het nieuwe schooljaar is alweer om. We zijn er bij ons op school op ICT-vlak flink ingevlogen. De computerklas is verdwenen, de vaste pc's zijn verdeeld onder de klassen en iPads hebben hun intrede gedaan in de 3de graad.
De kinderen vinden het werken met de iPads heel erg fijn. Sommigen hebben thuis al een tablet, maar voor de meesten is het toch een aangename eerste kennismaking. Iedereen krijgt de kans om eens te proberen. Na een kleine knoppencursus en het oefenen met wat tafel- en taalspelletjes is het tijd voor het echte werk.

Bij De Taalbende leren de kinderen wat standaardtaal is. Ze controleren welke computerwoorden behoren tot die standaardtaal. Hiervoor gebruiken ze op de iPad de snelkoppelingen van Van Dale en het groene boekje. We blijven ook werken met papieren woordenboeken om het alfabetisch opzoeken te trainen. Maar voor kinderen die het moeilijk hebben met taal en spelling is de iPad ideaal.

Tijdens W.O. leren de kinderen zelfstandig over de buurlanden van België. Ze vullen de steekkaarten in door informatie op te zoeken op Wikipedia of Wikipanion. Wie klaar is, kan met Layar enkele QR-codes scannen. Achter deze codes zitten filmpjes, maar je kan er eigenlijk alle kanten mee uit. Wil je meer over QR weten? Surf dan naar http://qrindeklas.blogspot.be/.


Als extra uitdaging gaan de leerlingen dit schooljaar ook programmeren. Daisy the Dinosaur is een mooie app om mee te beginnen. Door aan Daisy commando's te geven, kan je haar laten bewegen. Het is mooi om te zien hoe de kinderen de Engelstalige app proberen te doorgronden, gaan vertalen via Google, en zo steeds hogere levels bereiken.

Dit schooljaar willen we met de collega's vooral uitzoeken hoe we de iPads het best kunnen inzetten in de klas, zowel praktisch als didactisch. De visie die we nu hebben op ICT-implementatie in onze school, kunnen we zo al doende verder uitwerken en verfijnen. Het wordt vast een boeiend schooljaar.

Draaien maar

Ken je die acrobate in het circus, die 101 bordjes tegelijk op stokjes laat ronddraaien?

Dat ben ik.

De bordjes zijn echt té leuk om weg te leggen, maar het kost toch wel moeite en vooral tijd om ervoor te zorgen dat er geen enkel bordje valt.

Elke leerkracht zal dat gevoel wel kennen op duizend plaatsen tegelijk te moeten zijn, duizend ogen te moeten hebben en aan duizend dingen te moeten denken. Leerkrachten zijn daardoor geweldige multitaskers volgens mij. Ook ik heb het dus druk. Mijn tijd gaat op aan het implementeren van iPads op school, het maken van flipfilmpjes, nog wat schrijfwerk hier en daar en natuurlijk mag ik ook mijn 22 kinderen in de klas niet vergeten. Bovendien liggen er nog een paar leuke en spannende projecten klaar.

Om maar even te zeggen dat het me deze maand niet gelukt is om veel berichten te plaatsen hier. Ik hoop op beterschap in mijn circus.