Tijdens de taallessen leerden we hoe boeken gemaakt worden. Heel wat moeilijke woorden passeerden de revue, zoals auteur, omslag, illustrator en uitgeverij.
Nu wil het toeval dat we met onze klas en onze klasblog binnenkort ook in een écht boek* zullen verschijnen. We hebben elkaar dus wel wat te vertellen over hoe dat gaat, zo'n boek uitbrengen. Het kost veel moeite, tijd, creativiteit, geld en geduld.
Maar zou het toch niet leuk zijn om zo voor één keertje eens een echte schrijver te worden? Zonder veel moeite, tijd, geld en geduld? Zonder creativiteit, dat past niet goed bij een schrijver natuurlijk.
We nemen dus de ietwat makkelijkere weg en maken een online boek via Storybird.
Storybird is een Engelstalige website die je toelaat verhalen te schrijven. Voor tekeningen heeft Storybird zelf al gezorgd. Het enige dat je nog moet doen, is een stapeltje illustraties kiezen, op de juiste bladzijde slepen en er een leuk verhaal bij verzinnen.
Als leerkracht kan je een leerkrachtaccount aanmaken. Hier kan je leerlingen invoeren en voor hen een gebruikersnaam en wachtwoord bepalen. De leerlingen kunnen dan aan de slag. In het leerkrachtgedeelte kan je de gemaakte storybirds beheren.
De verhalen die de kinderen maken, plaats ik op onze yurlspagina. Ook op de blog verschijnen regelmatig verhaaltjes, want je kan via Storybird ook prima embedden.
Nog een afspeellijstje voor de muziekbingo, kwestie van wat af te kunnen wisselen. Ik merkte tijdens het bingoën trouwens ook dat het vervelend is om telkens de muziek stil te leggen om met de kinderen te bespreken welke muziekstijl weerklinkt. Daarom maakte ik ook woordkaarten met de muziekgenres op. Als een liedje 15 of 20 seconden geklonken heeft, hang ik de juiste woordkaart aan het magneetbord. De muziek hoeft dan niet stopgezet te worden, ik kan gewoon het volgende liedje laten horen.
Afval sorteren moet. Maar in de klas is dat niet altijd even makkelijk. Je hebt plaats nodig voor papier en karton, plastic, groen- en restafval.
Enkele jaren geleden kocht ik een plastic ladekastje. Dat doet dienst als vuilnisbak. Een hele grote vuilnisbak, want in elke lade moet ander afval. De kinderen kunnen goed zien wat waarin moet door de labeltjes.
De eerste weken van het schooljaar is het nog wat zoeken voor de leerlingen. Wat voor afval is een papieren zakdoekje? En waarin moet het slijpsel? Samen zoeken we naar de juiste oplossing. De afvalkalender die in ons dorp verspreid wordt, geeft het juiste antwoord.
Ondertussen is de vuilnisbak al oud en dringend aan vervanging toe. Maarreuh... Bij welk afval zou die thuishoren?
In het 5de leerjaar/groep 7 krijgen de kinderen heel wat nieuwe rekenleerstof te verwerken.
Voor de kinderen die wat meer tijd en herhaling nodig hebben, maakte ik strategiekaarten. Op die kaarten staat telkens de strategie beschreven die je moet toepassen bij een bepaald rekenprobleem. Bij het onderdeel van de Romeinse cijfers bijvoorbeeld, vinden de leerlingen het trucje terug dat we toepassen om de waarden te kunnen onthouden: Ik Vervang Xanders Lekkere Citroenen Door Mandarijnen. Ook de rekenregels voor Romeinse cijfers staan erop.
De kinderen gebruiken de strategiekaarten tijdens het werken in de klas. Bij twijfel kunnen ze steeds weer nalezen hoe het moet. De kaarten gaan ook mee naar huis.
Ik probeer graag wat uit.
Na aanhoudend gezoem op Twitter, besloot ik dus een tijdje geleden om Pinterest ook maar eens uit te zoeken.
Pinterest is een online dienst en wordt, net als Facebook en Twitter, gerekend bij de sociale media. Het woord is een samentrekking van het Engelse 'pin' (speld) en 'interest' (interesse). Je kan bij Pinterest interessante afbeeldingen die je vindt op het internet 'vastpinnen' op een soort online prikbord. Mensen kunnen jouw prikborden volgen en je kan zelf ook andere pinners volgen.
Als je bij Pinterest een account aanmaakt, kan je zelf dus digitale 'moodboards' of inspiratieborden maken. Het gebeurt vaak dat ik op het internet leuke foto's van knutselwerkjes of klaslokalen zie. Fotootjes of ideeën die ik zou willen verzamelen. Ik zou ze kunnen bewaren op Yurls, maar Pinterest werkt veel visueler. Je pint alleen de foto op je prikbord. Door verder op de foto te klikken, kom je altijd weer bij de website uit waar de foto vandaan komt.
De prikborden zijn openbaar, natuurlijk. Toch beschouw ik Pinterest vooral als een persoonlijke schatkist. Mijn favoriete ideeën, die me inspireren en die ik hopelijk ooit nog kan uitwerken.
In ons 3de leerjaar worden de tafels héél veel herhaald. Zelfs als we 10 minuutjes tijd hebben, jagen we er nog wat maal- of deeltafels door. Natuurlijk proberen we het oefenen zo leuk en gevarieerd mogelijk te houden.
Bij Piekie en 123lesidee vond ik een paar leuke spelletjes om uit te printen. Ik leg de spelletjes achteraan klaar, de kinderen maken kleine groepjes, en in een mum van tijd zijn ze écht goed bezig met de tafels. En ze vinden het nog leuk om te doen ook. Twee vliegen in één klap.
Op de speelplaats van onze school staat een kleurrijk huisje. Dat vrolijke huisje is onze speelgoedwinkel, "Het Speeleiland". Het staat vol met leuk, uitdagend, alledaags én origineel speelgoed om alleen of, liever nog, samen mee te spelen.
Het Speeleiland is een idee van de werkgroep 'speelplaats'. Samen plezier beleven, vriendjes maken, afspraken naleven en fair play vinden we erg
belangrijk op school. Om dat samenspel nog meer te motiveren, besloten we met heel het team om te starten met een speelgoedwinkel.
De kinderen brengen bij ons op school dus geen speelmateriaal mee van thuis. In de winkel is genoeg speelgoed voor iedereen.
Elke maandag- en dinsdagvoormiddag kan een deel van de kinderen - volgens een beurtsysteem - speelgoed komen lenen. We hebben grote blokken, stelten, springballen, balanceerborden, stoepkrijt, bordspelletjes in reuzenformaat, strips, kegels... Kiezen kan moeilijk zijn!
Twee juffen noteren goed wat uitgeleend wordt, twee grote kinderen helpen in de winkel bij het verdelen van het speelgoed. De hele week mogen de kinderen met het speelgoed spelen en bijhouden in de klas. Op vrijdagmiddag wordt alles weer binnengebracht.
We merken dat de kinderen op maandagochtend al samen plannen maken om te gaan shoppen in Het Speeleiland.
- "Mag jij deze week speelgoed lenen?"
- "Wat zal ik kiezen? Heb jij een goed idee?"
- "Zullen we samen met de blokken gaan spelen? Dan ga ik die ontlenen!"
- "Ik mag deze week niks kiezen... Wie gaat iets leuks doen? Mag ik meespelen?"
Dankzij Het Speeleiland leren kinderen al spelend zorg te dragen voor materiaal. We merken bovendien dat ze beter samen spelen sinds de komst van de winkel.
De boekhouder van Het Speeleiland vindt dus dat we best veel (leer)winst boeken!
Kinderen zitten vaak erg lang stil in de klas. Daarom is het fijn om af en toe te kunnen bewegen, tussen twee lessen door. De kinderen kunnen even ontspannen, lachen en gek doen om daarna weer geconcentreerd aan het werk te gaan.
Op de website van Onderwijs Maak Je Samen vond ik een leuk bewegingstussendoortje, 'droog sneeuwballengevecht'. Na een toets of een intensieve rekenles maken de kinderen van hun kladblaadje een propje. Ik zet de timer op 1 minuut en bij het startsein gooien we propjes naar elkaar. Als de timer afgaat, worden de propjes bij elkaar gezocht. Wie heeft het meest raak gegooid?
En o, wat is het léuk om met z'n allen de juf aan te gooien...
Ben je echt in een gekke bui? Dan kan je de timer natuurlijk koppelen aan een winters kerstmuziekje. Pret gegarandeerd, zeker in de lente :-).
En de sneeuwballen, die houden we natuurlijk bij voor de volgende keer. Geen verspilling hier bij ons!
Regelmatig werken we in het 3de leerjaar aan een rekencircuit.
Door te doen alsof we gaan racen, zijn de kinderen extra gemotiveerd. Voor het racen tonen we dit op het Smartboard:
Elk groepje start in een andere pitstop. Daar kunnen ze ongeveer 10 minuutjes oefenen, tot het tijd is om naar de volgende pitstop te rijden. Vaak trainen we de tafels, maar ook aan breuken of hoofdrekenen wordt gesleuteld. De kinderen werken aan het bord, aan de klascomputers, op rekenblaadjes, met zelfgemaakte tafelspelletjes, met ballonnen, met een bal... Alles kan!
Het is de bedoeling om de race zo goed mogelijk 'uit te rijden', net als echte racewagens!
Ondertussen proberen we ook een spellingcircuit uit. Hier moeten de kinderen een estafetteloop afleggen. Om de eindmeet te bereiken, moeten ze goed samenwerken!
Dit vinden de kinderen ervan:
- Het is heel leuk!
- Je kan tafels doen en spelletjes.
- Het zijn allemaal verschillende dingen, en leuke dingen.
- Je kan racen en dat is keitof!
- Snelle Jelle is heel leuk.
- Het is leuk om op het digibord te spelen.
- Het leukste vind ik tafelganzenbord.
- Ik vind het allemaal leuk.
- Alles is even leuk, behalve de tafelballonnen.
De tijd dat we ellenlange opstellen moesten schrijven in de basisschool is voorbij. Onze kinderen leren dat schrijven vooral een middel is om te communiceren met elkaar. Schrijven voor een publiek, met het doel gelezen te worden, lettend op de gemaakte schrijfafspraken... Dat is veel interessanter dan schrijven om te schrijven. Taal leren is immers taal doen, en taal doen is communiceren!
Een leuke manier om het schrijven te motiveren is het maken van een themakrant.
Op dit ogenblik werken we rond 'water'. Alle kinderen schreven een klein verslagje van onze uitstap naar Hidrodoe en het Netepark. Deze schrijfsels verzamelde ik in Publisher. Als je werkt op A3-formaat, krijg je bij de uitgeprinte versie ook nog echt het gevoel dat je in een krant aan het bladeren bent!
Daarna uploadde ik de krant in Issuu, een online dienst waar je - na het aanmaken van een account - je documenten kan publiceren. De krant ziet er dan op de computer uit als een echt magazine, waarin je kunt bladeren. Ik embed de krant ook op de klasblog. Dat bespaart ons heel wat kopies, en iedereen kan meegenieten van ons project!
Het bingospel dat ik een tijd geleden maakte met BingoBaker en Classtools is een succes. De kinderen vinden het geweldig om te doen en zijn het spel nog làng niet beu.
Op dit ogenblik leren we dat we de tafels ook kunnen gebruiken bij het oplossen van vermenigvuldigingen van het type E x H en E x T. Een nieuw bingospel drong zich op!
De bingokaarten kan je hier bekijken en afprinten.
In de klas werk ik met de Blobboom.
"The Blob Tree" werd in de jaren '70 ontwikkeld door Pip Wilson. Het is een heel eenvoudige tekening van een boom met figuurtjes erin. De prent vraagt hoe je je voelt in een bepaalde situatie.
Vijf dagen op zeven, van 8 uur 's ochtends tot 4 uur 's avonds, leven en werken mijn 19 leerlingen en ik samen. We denken elkaar door en door te kennen, en als we niet opletten, vergeten we stil te staan bij hoe we met elkaar omgaan en hoe we ons voelen in de klas. De Blobboom helpt ons aan zelfreflectie te doen en brengt vaak gesprekken op gang, die de klassfeer optimaliseren.
Als introductie toon ik aan de kinderen de boom. Ik vertel hen over een gek volkje, de Blobs, die in die grote boom zonder blaadjes wonen. "Elke dag leven en spelen ze samen. Op sommige dagen zijn ze blij, maar soms zijn ze ook verdrietig of bang."
Samen met de kinderen bekijken we een paar Blobs wat beter.
- Wie valt je op?
- Wie staat onderaan?
- Wie staat bovenaan?
- Welke Blob kijkt vrolijk?
- En welke ziet er droevig uit?
- Wie is bang?
- Hoe zou dat komen?
- Wat zou er gebeurd zijn?
- Hoe kunnen de Blobs elkaar helpen?
Daarna leggen we de link met onze klas.
"Eigenlijk kunnen we de klas vergelijken met die boom. En de Blobs, dat zijn wij. In onze klas voel je je soms ook bang of buitengesloten. Misschien zijn er dagen dat je boven in de boom staat te lachen. Af en toe wil je liever alleen zijn."
- Wanneer zit je hoog in de boom?
- Wanneer bengel je aan een tak?
- Waarom ben je soms bang in de klas?
- Kunnen de anderen jou dan helpen? Op welke manier?
De Blobboom hangt steeds vooraan aan het bord. De kinderen krijgen ook een eigen exemplaar in hun bankje. Op gezette tijden halen we hem tevoorschijn. Dan mag elke leerling een Blob uitkiezen met wie hij of zij zich die dag het meest identificeert en inkleuren. Deze activiteit kan ook de aanzet zijn tot een gesprek. Wie voelt zich goed? Wie zit vandaag niet zo goed in zijn vel? Hoe komt dat? Kunnen de anderen hierbij helpen? Hoe kunnen we nog beter samenleven in onze klas?
Maar het hoeft natuurlijk niet steeds klassikaal. Als ik merk dat een kind zich terugtrekt, angstig is of net heel uitgelaten, kan de blobboom de start zijn van een gesprek.
En ook de juf zit ergens in die boom natuurlijk! PS: We gebruikten vandaag de boom ook om over het vreselijke busongeluk in Zwitserland te praten. De kinderen kleuren vallende en treurende, eenzame Blobs. Samen kijken we naar nieuwsfragmenten, we branden een kaarsje, we maken het even stil. Onze kinderen hebben verdriet, net als de juf.
Als leerkracht stop je heel wat uren werk in het voorbereiden en verrijken van je lessen. Vroeger bestond een groot deel van dat werk uit woordkaarten schrijven, knippen, plakken, vergroten, verkleinen, materialen bij elkaar zoeken.
Met de komst van de digiborden brengen leerkrachten veel tijd door achter de computer. Een interessante lesvoorbereiding maken, met filmpjes, interactieve werkvormen en mooi bronnenmateriaal is nu het dagelijkse werk geworden. Veel collega's onderhouden ondertussen ook nog een yurlspagina of een blog. Een lesopdracht van 24 lestijden wordt al snel meer dan het dubbele als je de werkuurtjes bij elkaar optelt.
Maar leerkrachten doen die moeite blijkbaar erg graag, als ze zien dat de leerlingen er baat bij hebben.
Zou het toch niet fijn zijn als we ons een deeltje van dat werk en die tijd zouden kunnen besparen?
Zou het niet leuk zijn om eens in de computerbestanden van onze collega's - over heel Vlaanderen - te neuzen?
Zou dat niet erg inspirerend kunnen werken?
Daarom wil ik hier een lans breken voor KlasCement. Deze portaalsite voor onderwijs is écht onmisbaar als inspiratiebron voor leerkrachten, zowel in België als in Nederland. Met je eigen account kan je er lesideeën bekijken, werkbladen downloaden, i-oefeningen gebruiken, collega's leren kennen en raadplegen, en nog zoveel meer. Ik ben zelf steeds uren zoet - toegeven, niet écht tijdsbesparend, maar o zo leuk - met het rondneuzen op KlasCement. Via de vereenvoudigde zoekmachine KaCee gaat het supermakkelijk.
Maar je kan er misschien ook eens over nadenken om lesmateriaal van jezelf delen. Via een eenvoudig stappenplan kan je werkbladen, oefeningen, projecten... uploaden naar de server van Klascement. Je zelfgemaakte Hot Potatoesoefeningen krijgen zo ook een URL, die je op je eigen yurlspagina kan plaatsen. Handig!
Misschien lukt het niet goed? Bij KlasCement staan ze klaar om je te helpen. En als je materiaal online staat, mag je je verwachten aan fijne reacties van collega's uit het hele land.
Dat vind ik zelf de grote kracht van KlasCement. Leerkrachten werken zo erg hard, hebben zovéél op hun computer staan, hebben zo'n sterke ideeën. Hou ze niet voor jezelf, deel ze.
Op KlasCement bijvoorbeeld!
PS: Ik heb, voor alle duidelijkheid, geen enkele binding met Klascement, behalve mijn account natuurlijk. :-)
Als tussendoortje of als muzische activiteit, muziekbingo is altijd leuk. De kinderen maken op een speelse manier kennis met verschillende muziekgenres.
Ik zag het idee op Klascement, in de bijdrage van eneGert-Jan Lazou. Ik maak er graag iets van mezelf van, daarom ontwierp ik bingokaarten op BingoBaker, zoals ik al eerder had gedaan. Fluitje van een cent. Afprinten en lamineren, ik geef de kinderen oude knopen om de vakjes af te dekken.
De liedjes plaatste ik in een afspeellijst op Grooveshark. Aan de lijst is nog wat schaafwerk :-), muziekkenners zullen mij gelijk geven. Maar voorlopig kan die zo wel gebruikt worden.
Dit werkblad kan ook handig zijn. Veel muziekstijlen zijn voor de kinderen echt nog onbekend terrein. Dit blaadje - wat hoort bij elkaar? - kan als introductie gebruikt worden, of als verwerking.